Samodzielna wymiana oleju i filtra to jedna z prostszych czynności serwisowych, z którą po dobrym przygotowaniu poradzi sobie wielu kierowców. Potrzebujesz podstawowych narzędzi, równego miejsca i trochę czasu. Pamiętaj też, że zużyty olej to odpad niebezpieczny, więc trzeba go odpowiednio oddać.
Co przygotować przed wymianą
Zacznij od instrukcji obsługi auta. Znajdziesz tam wymaganą klasę lepkości i specyfikację oleju, jego ilość razem z filtrem oraz momenty dokręcania korka i filtra. Nie sugeruj się tym, co lejesz do swojego auta znajomy, bo różne silniki mają różne wymagania.
Przyda się następujący zestaw:
- nowy olej w odpowiedniej ilości (warto mieć niewielki zapas do uzupełnienia),
- nowy filtr oleju pasujący do danego silnika,
- nowa podkładka uszczelniająca korek spustowy,
- klucz do korka spustowego (nasadowy lub oczkowy),
- klucz do filtra (taśmowy, miseczkowy lub szczękowy, zależnie od auta),
- klucz dynamometryczny,
- miska na zużyty olej, większa niż ilość oleju w silniku,
- lejek, szmaty lub ręczniki papierowe oraz rękawice ochronne,
- podnośnik z podpórkami, najazdy albo kanał.
Bezpieczeństwo: nigdy nie wchodź pod auto podniesione wyłącznie na lewarku. Zawsze zabezpiecz je podpórkami, zaciągnij hamulec ręczny i pracuj na stabilnym, równym podłożu.
Wymiana oleju i filtra krok po kroku
- Rozgrzej silnik przez kilka minut. Ciepły olej jest rzadszy i lepiej spływa. Potem odczekaj chwilę, aż układ nieco ostygnie, żeby się nie poparzyć.
- Unieś auto i dobrze je zabezpiecz. Jeśli pod silnikiem jest osłona, zdejmij ją.
- Odkręć korek wlewu oleju w górnej części silnika. Powietrze ułatwi spływanie oleju.
- Podstaw miskę pod korek spustowy i ostrożnie go odkręć. Ostatnie kilka cm gwintu wykręcaj ręką, żeby nie upuścić korka do miski. Poczekaj, aż olej wypłynie, co zwykle trwa kilkanaście minut.
- Wyczyść korek, załóż nową podkładkę i wkręć go z momentem podanym w instrukcji. Zbyt mocne dokręcenie może uszkodzić gwint w misce olejowej.
- Zdejmij stary filtr. Pod spodem znów ustaw miskę, bo z filtra wyleje się resztka oleju. Sprawdź, czy na gnieździe nie została stara uszczelka.
- Zamontuj nowy filtr. Przetrzyj powierzchnię przylegania, a uszczelkę filtra posmaruj cienką warstwą świeżego oleju. Dokręć zgodnie z zaleceniem producenta filtra, zwykle ręką, bez nadmiernej siły.
- Zalej olej przez lejek. Wlej najpierw około 80% przewidzianej ilości, odczekaj chwilę i sprawdź poziom bagnetem. Resztę dolewaj stopniowo.
- Uruchom silnik na kilkanaście sekund. Kontrolka ciśnienia oleju powinna szybko zgasnąć. Sprawdź, czy wokół korka i filtra nie ma wycieków.
- Skontroluj poziom. Wyłącz silnik, odczekaj kilka minut i sprawdź bagnetem na równym podłożu. Poziom ma mieścić się między oznaczeniami minimum i maksimum, a w razie potrzeby uzupełnij olej.
Na koniec zanotuj datę i przebieg, a jeśli auto ma wskaźnik serwisowy, zresetuj go według instrukcji. Interwały wymiany oleju też najlepiej sprawdzić w książce serwisowej. Przy jeździe w trudnych warunkach, na przykład na krótkich odcinkach lub w korkach, często zaleca się wymieniać olej częściej.
Utylizacja zużytego oleju
Zużyty olej silnikowy jest odpadem niebezpiecznym. Nie wolno go wylewać do kanalizacji, na ziemię ani wyrzucać razem ze zwykłymi śmieciami. Już niewielka ilość może zanieczyścić wodę i glebę.
Jak postępować z odpadami po wymianie:
- Przelej olej do szczelnego, zamykanego pojemnika. Najlepiej sprawdzi się opakowanie po nowym oleju. Opisz je, żeby było wiadomo, co zawiera.
- Nie mieszaj oleju z innymi płynami, takimi jak płyn hamulcowy, płyn chłodniczy, paliwo czy rozpuszczalniki. Zmieszany olej trudniej poddać recyklingowi.
- Zużyty filtr oleju, zabrudzone szmaty i rękawice również traktuj jako odpad zaolejony. Nie wrzucaj ich do zwykłego kosza.
- Zwykle zużyty olej można oddać w punkcie selektywnej zbiórki odpadów w gminie. Niektóre warsztaty i sklepy motoryzacyjne też go przyjmują, ale to zależy od konkretnego miejsca.
Zasady, na przykład limity ilości, godziny przyjęć czy ewentualne opłaty, różnią się w zależności od gminy i punktu. Przed wizytą sprawdź aktualne informacje na stronie urzędu gminy lub zadzwoń do wybranego punktu.
Kiedy lepiej zrezygnować z samodzielnej wymiany
Nie każdy musi robić to sam. Warto oddać auto do warsztatu, gdy:
- nie masz bezpiecznego miejsca ani sprzętu do podniesienia samochodu,
- korek spustowy lub filtr są mocno zapieczone, a gwint wygląda na uszkodzony,
- filtr jest trudno dostępny albo samochód wymaga specjalnej procedury serwisowej,
- po wymianie pojawiają się wycieki lub kontrolka oleju nie gaśnie.
Jeśli zdecydujesz się na własnoręczną wymianę, pracuj bez pośpiechu i trzymaj się wartości z instrukcji. Dokładne dokręcenie, właściwy poziom oleju i odpowiedzialne oddanie odpadów to trzy rzeczy, które najbardziej wpływają na bezpieczeństwo silnika i środowiska.
